Бернар Вербердің «Пандора жәшігі»

Кітап не туралы:

«Пандора жәшігі» – адамзаттың өткені, бүгіні және болашағы туралы терең ойларға толы туынды. Вербер оқырманды ғылым, философия мен мистика өзара байланысып, күрделі сюжеттік желілер құратын таңғажайып әлемге жетелейді. Кітапта автор адам табиғаты, өмірдің мәні туралы тақырыптарды қозғап, басты кейіпкердің таңғаларлық өткен өмірлері туралы баяндайды. Сюжеттік желілердің бірі атланттықтар әлеміне – басты кейіпкердің алғашқы бейнесіне арналған. Бұл әлемде сауда-саттыққа немесе дұшпандыққа орын жоқ – атланттықтар бейбітшілік пен келісімде өмір сүреді, ал олардың бір-бірімен қарым-қатынасы махаббатқа негізделген.

Кімге оқуға болады:

✔️ философиялық прозаны жақсы көретіндерге;

✔️ мистика мен ғылымға қызығатындарға;

✔️ стандартты емес сюжеттердің бағалаушыларына;

✔️ өмірдің мәні, адам табиғаты және өткен өмірдің болу мүмкіндігі туралы ойланатындарға;

✔️ қоғамның утопиялық модельдеріне және үйлесімді адам қарым-қатынастарын құру мүмкіндігі туралы ойларға қызығатындарға.

Түйін:

Кітап жеңіл әрі өте қызықты. Ол қуаныш сезімін тудырып, ойлануға мәжбүр етеді. Кітапта айтылған қызықты тарихи фактілер ақпаратты интернетте тексеруге итермелейді. Әсіресе автордың басты кейіпкердің өзінің өткен бейнелерімен танысуы арқылы терең философиялық тақырыптарды ашатын тәсілі әсер етті. Атланттықтар әлемі – қазіргі адамға қарым-қатынас құрудың жаңа мүмкіндіктерін ашуы мүмкін үйлесімді қоғамның жарқын мысалы.

"Кітап – білім бұлағы, білім – өмір шырағы" дегендей, Вербердің бұл туындысы тек оқиға емес, терең ойға жетелейді. Атланттықтар әлемі – қазақтың "Бірлік бар жерде тірлік бар" деген даналығының көрінісі іспеттес. Кітаптағы адамның өткен өмірлері туралы ойлар "Жеті атаңды біл" деген ұлттық құндылығымызбен астасып жатыр. Автор ұсынған үйлесімді қоғам моделі қазақтың дәстүрлі "Асар" дәстүріндей, бір-біріне көмектесу, қолдау көрсету идеясын паш етеді. Шын мәнінде, Вербердің бұл кітабы – рухани қазына іздеушілер үшін нағыз олжа.

* * *

“Шантарам” (Г. Д. Робертс)

“Адамды патша ететін жалғыз патшалық – оның жан дүниесінің патшалығы. Шынайы мәні бар жалғыз күш – әлемді жақсартуға қабілетті күш”.

Автор адамның шынайы билігі оның жан күйінде, моральдық құндылықтарында және ішкі қасиеттерінде екенін, сыртқы жетістіктерде емес екенін айтады. Адамның нағыз «тағы» – оның ішкі әлемі.

Робертстің пікірінше, күштің мәні – әлемді жақсартуға қабілеттілікте: адамдарға көмектесу, әділеттілікке ұмтылу, жалпы игілікке үлес қосу.

Осылайша, автор өмірдің мәні және адамның әлемдегі рөлі туралы мәселелерді көтеріп, қоршаған әлемді қалай жақсартуға болатыны туралы ойлануға шақырады.

* * *

“Үш жолдас” (Э. М. Ремарк)

«Адам берілмеген кезде, ол өз тағдырынан күштірек».

Бұл дәйексөзде Ремарк рух күші және адамның өмірлік қиындықтарды жеңу қабілеті туралы айтады. Автор адам қолын түсірмей және үмітін жоғалтпайынша, ол өмір әкелетін кез келген сынақтар мен жағдайларға қарсы тұра алатынын атап көрсетеді.

Ремарк тағдыр әрқашан қолайлы бола бермейтінін көрсетеді, бірақ қиындықтарға қалай жауап беру керектігін таңдау – біздің қолымызда. Берілмеу, күресу, өз қағидаларына және достарына адал болу – міне, бұл адамды алдын-ала белгіленген жолдан күштірек етеді.

Осылайша, Ремарк адам қадір-қасиеті мен ерік-жігері туралы маңызды тақырыпты көтереді. Ол бізге тіпті ең күрделі жағдайларда да өз жолымызды таңдау және түңілуге берілмеу мүмкіндігі бар екенін еске салады.

баспаға әзірлеп, жиған-терген

Бегімхан  Ибрагим (КЕРІМХАНҰЛЫ) >>

Ақсу қаласының Абай атындағы ЖОББ мектептің қазақ тілі мен әдебиеті мұғалімі

Павлодар облысы

Қазақстан Журналистер Одағының мүшесі